Kategoriler
Bilim Teknoloji

Gizli Isı Nedir

Bir maddeyi ısıttığımız vakit sıcaklığının yükselmesini bekleriz. Bir su kabı içine termometre sokulup kab soba üzerine konulacak olursa, termometre sürekli olarak yükselip suyun kaynadığı 100°C de durur. Su kaynayıp tükeninceye kadar soba ısı vermeye devam etse bile artık sıcaklık değişimi olmayacaktır. İşte kaynama noktasındaki suyun tamamen buhar haline geçebilmesi için verilmesi gereken ısıya suyun “gizli buharlaşma ısısı” denir.

Kaynayan suya verilen ısı onu buhar haline getirmeye yetecek enerji halinde kullanılmıştır. Buhar içindeki moleküller kaynayan suyun moleküllerine oranla birbirlerinden çok daha uzak olduğu için, bunları ayırmak uğruna molekül kuvvetine karşı iş yapmak gerekecektir. Bunun gibi buza verilen gizli ısı da onu eritmekte kullanılır. Her maddenin katıdan sıvı, ya da sıvıdan gaz haline geçebilmek için gizli ısıya ihtiyacı vardır. madde değişmesi gazdan sıvıya ya da katıdan sıvıya olursa o vakit gizli ısı da dışarıya verilir.

Aslında gizli ısı maddenin bir gramını karşılar. Demek oluyor ki, suyun buharlaşmasının gizli ısısı (buharlaşma ısısı) bir gram suyu, sıcaklığı değişmeksizin buhar haline getirmekte kullanılacak ısıdır. Bu ısının değeri 540 kaloriye yakındır. Buzun erimesinin gizli ısısı bir gram buzu sıcaklık değişikliği olmaksızın su haline getirmekte kullanılan ısıdır ve 80 kaloriye eşittir.

Buzdolaplarında amonyak gibi kolaylıkla sıvı hale gelebilen bir gazın gizli ısısından yararlanılır. Gazın üzerine basınç yapılır ve basınç ısı vermeksizin gazı sıvı hale getirir. Bundan sonra sıvı, borulardan buzdolabının içine pompalanır. Bu borulardaki azaltılmış basınç yüzünden amonyak tekrar buharlaşır. Bu madde değiştirmesi için gereken ısı buzdolabından alınarak sıcaklığı düşürür.

Deri üzerine dökülen petrol eteri soğuk etki bırakır. Çünkü kısa zamanda buharlaşarak gizli ısıyı yutar. Bunun gibi, sıcak hava da terin buharlaşmasıyla da vücudumuz serin tutulmuş olur. Öbür taraftaki Kuzey Amerika’nın büyük göllerinde buz teşekkül ettiği vakit çıkartılan gizli ısı havada sisi önlediği için meyva yetiştiricilerine çok yardım eder.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.