Cilt (deri) Yapısı

İnsan derisinin şeması

İnsan derisinin şeması

Vücudun yüzeyi özel hücre tabakasından yapılmış koruyucu bir örtüyle kaplıdır. Biz bu örtüye deri diyoruz. Deri, bütünüyle karaciğerin ya da beynin iki katı ağırlığındadır. Yüz ölçümü 2 m²’dir.

Deriyi dikine alarak kesecek olursak iki esas kısıma ayrıldığını görürüz: 1. Üst deri (epidermis), 2. Alt deri (derm.)

Üst deri, iki tabakadan meydana gelmiştir: 1. Boynuzsu tabaka. 2. Malpighi tabakası.

Boynuzsu tabaka, üst üste birikmiş bir çok küçük ölü hücreden meydana gelmiştir. Bunlar sürekli olarak deri yüzünden pullar halinde atılırlar. hepimizin bildiği, baştan düşen kepekler üst deriden ayrılan ölü hücrelerdir.

Malpiki (malpighi) tabakası, canlı hücrelerden meydana gelmiştir. Bunlar, ölerek dökülen hücrelerin yerine yenilerini yapar. Ana hücreler tarafından yapılan yavru hücreler aşağıdan yukarıya doğru itilirler. Bu suretle bu hücreler beslendikleri alt tabakadan uzaklaştıkları için ölürler. Bunlar artık boynuzsulaşırlar. Canlı hücrelerin yağtığı hücre miktarı oranında üstteki hücreler itilirler. Deri, günde milyarlarca genç hücre yapar ve aynı şekilde yine günde milyarlarca ölü hücre atar. Bütün hayat boyunca günde yaklaşık olarak 20 kg. boynuzsu madde atılır.

Mapighi tabakasını hücreleri içerisinde renkli boya tanecikleri (pigmentler) bulunur. Bunların renkleri, insan ırkına göre değişir. Pigmentler insanı güneş ışınlarının zararlı etkilerinden korur. Pigmentler deride küçük guruplar halinde toplandıkları zaman lekeler, yani çiller meydana gelir.

Boynuzsu tabaka, yanaklarda çok incedir ve yüzeye yakın damarlar sebebiyle yanaklar çoğu kez pembe görünür. Derinin çok sürtündüğü ya da basıldığı yerlerde boynuzsu tabaka sertleşir ve kalınlaşır. Nitekim topuk derisi kalındır. El ve ayak nasırlarını buna örnek olarak gösterebiliriz. Üst deri de bir takım delikçikler (gözenekler) vardır. Bunlar ter bezi borularının ağızlarıdır. Kıl uçları da üst deriden dışarı çıkar.

Alt deri, bağ tabakasından yapılmıştır. Bu tabaka da, bol miktarda kılcal damarlar, sinirler, kıl kökleri, ürperme kasları vardır. Alt derinin altında yağ hücrelerinden meydana gelmiş bir tabaka vardır ki, bu tabaka alt deriyi daha altta bulunan organlara, özellikle kaslara bağlar. Bu tabaka, insanın karın ve oturma yerlerinde çok gelişmiştir.

İnsanda deri, çok sayıda hemen hemen belirsiz çizgilerle kaplıdır. Bunlar tabanlarda, avuçlarda ve parmakların uçlarında düzenli şekiller meydana getiriler. Bu şekiller insandan insana değişiklik gösterir ve parmak izleri, bir kimliği tanıtma metodu olarak kullanılır. Çünkü parmak izi değişmez. Deriyi bir çok defa kaynatacak olsak, yine aynı çizgiler görünür. Hırsızlıklar ve çok sayıda farklı suçluları bulmak, yakalamak için parmak izi metodu kullanılır.

Deri koruyucudur, terleme sayesinde boşaltım ödevi görür ve sıcakkanlı hayvanlar kan damarlarının kontrolüyle vücut sıcaklıklarını ayarlayabilirler. yağ dokusu ise vücudu ısı kaybına karşı korur.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.